Odpowie za wykroczenie zagrożone karą aresztu lub grzywny ten, kto:
1) organizuje lub przeprowadza zbiórkę ofiar na uiszczenie grzywny orzeczonej za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, świadczenia pieniężnego, przepadku przedmiotów stanowiących kwotę pieniężną, równowartości przepadku przedmiotów lub przedsiębiorstwa, przepadku korzyści majątkowej stanowiącej kwotę pieniężną, równowartości przepadku korzyści majątkowej, odszkodowania, zadośćuczynienia, nawiązki, podlegającej zwrotowi korzyści majątkowej stanowiącej kwotę pieniężną albo równowartości podlegającej zwrotowi korzyści majątkowej lub na poręczenie majątkowe lub zabezpieczenie majątkowe,
2) nie będąc osobą najbliższą dla skazanego lub ukaranego uiszcza za niego grzywnę, świadczenie pieniężne, kwotę pieniężną stanowiącą przedmiot przepadku, równowartość przepadku przedmiotów lub przedsiębiorstwa, kwotę pieniężną stanowiącą przedmiot przepadku korzyści majątkowej, równowartość przepadku korzyści majątkowej, nawiązkę, podlegającą zwrotowi korzyść majątkową stanowiącą kwotę pieniężną albo równowartość podlegającej zwrotowi korzyści majątkowej lub uiszcza odszkodowanie lub zadośćuczynienie lub ofiarowuje mu albo osobie dla niego najbliższej pieniądze na ten cel.

Dlaczego utrudniono zapłatę nawiązki, zadośćuczynienia lub odszkodowania? Świadczenia te należą się osobom pokrzywdzonym przestępstwami, a nowe regulacje mogą zmniejszyć szanse na zaspokojenie ich roszczeń majątkowych.

Zmieniają się zasady rządzące poręczeniem majątkowym, czyli wolnościowym środkiem zapobiegawczym, będącym alternatywą dla tymczasowego aresztowania. Będzie nieco trudniej, zatem zachodzi ryzyko, że jeszcze więcej osób na długie miesiące trafi za kratki bez prawomocnego wyroku skazującego. Poręczenie majątkowe w postaci pieniędzy, papierów wartościowych, zastawu lub hipoteki nadal będzie mógł złożyć oskarżony albo inna osoba. Przedmiot poręczenia majątkowego nie będzie mógł jednak pochodzić z przysporzenia na rzecz oskarżonego albo innej osoby składającej poręczenie dokonanego na ten cel. Sąd albo prokurator będzie mógł uzależnić przyjęcie przedmiotu poręczenia majątkowego od wykazania przez osobę składającą poręczenie źródła pochodzenia tego przedmiotu.

Innymi słowy, pieniądze mają pochodzić z majątku oskarżonego lub poręczyciela i powinny zostać zgromadzone przez nich samych. Nie przejdą tutaj darowizny, pożyczki lub inne podobne świadczenia, jeżeli pieniądze zostały przekazane przez drugą stronę wyłącznie w celu złożenia ich jako poręczenia majątkowego. Nie powinno być jednak problemu w sytuacji, gdy oskarżony lub poręczyciel zobowiązuje się sprzedać pewien składnik z ich majątku, a otrzymane w zamian pieniądze przeznaczy na złożenie poręczenia majątkowego.

W związku z pandemią koronawirusa mieliśmy już zawieszenie biegu przedawnienia, a następnie jego wznowienie (wraz z poprawą sytuacji epidemicznej). Tym razem z woli ustawodawcy znowu w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, oraz w okresie 6 miesięcy po ich odwołaniu nie będzie biegło przedawnienie karalności czynu oraz przedawnienie wykonania kary w sprawach o przestępstwa i przestępstwa skarbowe. Stan zagrożenia epidemicznego liczony będzie od 14 marca 2020 r., a stan epidemii od 20 marca 2020 r.

Do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie nowelizacji oraz kar orzeczonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji stosuje się przepisy o przedawnieniu w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, chyba że termin przedawnienia już upłynął. Oznacza to, że wydłuży się biegnące już przedawnienie („zmiana zasad w trakcie gry”), ale nie zostaną zniweczone skutki przedawnienia, które zdążyło już w całości upłynąć przed wejściem w życie nowelizacji.